Ooievaar Cora, Y0182

  • Nest 3 - tweede bezet nest naast Zwinbistro The Shelter
  • Ringnummer Y0182 - geringd op 5/06/2020
  • Zendernummer 201908 - gezenderd op 29/06/2020
  • Vader geringd M6036 - Moeder ongeringd

Status 1 - 14 oktober

Cora, onze meest zuidelijk gevlogen ooievaar bleef in de eerste decade van oktober in de buurt van Rabat in Marokko. Ze maakte wel een paar grotere uitstappen in de omgeving dan ervoor, naar plekjes ten oosten en ten noorden van de stad. In de nacht van 12 op 13 oktober bleek de vogel zelf te gaan overnachten in de stad. Cora zit nu al bijna een maand bij Rabat. De kans dat ze nu nog veel verder naar het zuiden zal trekken is klein. Wellicht zal Cora in Marokko overwinteren.

Status 23 september tot 1 oktober

Cora bleef de voorbije periode stationair net ten zuiden van stad Rabat in Noordwest-Marokko. De vogel zoekt overdag voedsel op een grote afvalverwerkingsplaats. De slaapplaats ligt iets meer dan 3 kilometer verder, vermoedelijk op verlichtingspalen langs een weg. Geen verdere beweging dus voorlopig. We wachten af of Cora, net zoals twee van de drie zender-ooievaars van vorig jaar, de winter in Noordwest-Marokko zal doorbrengen of toch alsnog de Sahara zal oversteken. Totnutoe maakte geen enkele van onze zender-ooievaars die grote sprong zuidwaarts.

Status 16-22 september

Het was groot nieuws toen Cora op 15 september, als eerste van de zenderooievaars dit jaar, de oversteek maakte van Europa naar Afrika. Ze vloog meteen nog een eind door in Noord-Marokko, om te overnachten bij Ksar-el-Kébir. Opmerkelijk: ze overnachtte precies op de plek waar ooievaar Emily begin dit jaar, op 21 februari geëlektrocuteerd werd. Mogelijk sliep ze ook op een hoogspanningsmast. Cora bracht het er gelukkig beter vanaf. Op 16 september vloog ze ca. 135 kilometer verder naar het zuiden. Ze overnachtte net ten oosten van de stad Rabat. Op 17 en 18 november bleef ze daar in buurt, afwisselend bij een afvalstort en een stuwmeer net ten zuiden van Rabat. Zal Cora in Marokko overwinteren, of zal ze nog dieper in Afrika doordringen. We zijn even benieuwd als jij!

Status 4 - 15 september - Oversteek naar Afrika!

Cora behoudt haar rol van de meest avontuurlijke van onze vier zenderooievaars van de lichting van 2020! 

Vanaf haar laatst gemelde stopplaats bij Pamplona Noord-Spanje op 3 september, vloog ze op 4 september ongeveer 75 kilometer door tot in Cintruenigo, in het zuiden van de Spaanse regio Navarra. De vogel overnachtte op een afvalstort ten oosten van het stadje. We weten inmiddels dat Spaanse afvalstorten een grote aantrekkingskracht hebben op onze ooievaars, maar dat was niet het geval bij Cora.

De volgende dag trok de ooievaar weer verder, en er werd weer een grote afstand afgelegd, na de relatieve rustdag van de dag ervoor: ongeveer 255 kilometer. Dat bracht Cora tot net ten zuiden van Madrid. Ze passeerde op nauwelijks een kilometer van het grote afvalstort bij Villa de Vallecas, waar Reinout al een tijdje verblijft, maar Cora werd er blijkbaar niet door aangetrokken. Ze bleef enkele kilometer verder hangen bij het plaatsje Pinto, bij wat de overblijfselen van een oud afvalstort lijken te zijn. daar bleef ze op 6 september en een deel van 7 september.

Op 7 september vertrok ze rond de middag weer verder in zuidelijke richting. 285 kilometer verder, na een tocht via de stad Toledo, kwam Cora uit vlak ten zuiden van Cordoba, in Andalusië. Daar was het blijkbaar weer tijd om even te rusten, want ze bleef er tot 9 september, bij een klein afvalstort. Die dag ging het weer 120 kilometer verder, tot bij Sevilla, waar ze weer anderhalve dag bleef rusten, bij een afvalstort tussen de plaatsjes Dos Hermanas en Los Palacios y Villafranca en in een moerasgebiedje bij de laatste plaats als slaapplek. Voor de trouwe fans van onze zenderooievaars zouden die namen een belletje kunnen doen rinkelen. Dit is immers al een populair plekje gebleken!
Van 11 tot 23 september 2019 en opnieuw op 29 maart 2020 hield zenderooievaar Hadewijch hier ook kort halt op haar zuidwaartse én haar noordwaartse trek. Nog een andere zenderooievaar, Reinout, bracht er zelfs de winter door van 24 november 2019 tot 12 maart 2020.

Cora had echter geen plannen om er lang te blijven, want op 11 september vertrok ze alweer. Ze vloog tot de buurt van Puerto Real, Zuid-Andalusië, waar ze door alweer een nieuw afvalstort werd aangetrokken. Weer voltrok zich hetzelfde patroon: na enkele schoof ze op 14 september weer een kort eindje op, deze keer richting zuidoost, richting Straat van Gibraltar.

Nu werd het spannend… ze bracht de nacht door bij een klein afvalstort, van waar ze op 15 september verder zuidoostwaarts vloog. Ze vertrok pas rond 13u15, en op iets meer dan twee uur tijd legde ze een afstand af van ruim 60 kilometer tot in Tarifa. Dat is het uiterste zuidpuntje van Spanje, aan de Straat van Gibraltar en daarachter…Afrika!

Cora draalde nog een tweetal uren daar in de buurt, cirkelend op hoogte en ongetwijfeld in gezelschap van nog vele andere ooievaars. Kort na 17u30 steeg ze tot een hoogte van ruim een kilometer en dan startte een gestage vlucht recht over de Straat van Gibraltar. Ze was in Marokko, Afrika! Dankzij de erg precieze gegevens van onze zender weten we dat de oversteek amper een twintigtal minuten duurde.

Ze was nog niet heel moe, want vervolgens vloog ze nog ongeveer honderd kilometer verder door in Marokko, tot in Ksar-el-Kébir. Klinkt die plaats ook bekend in de oren? Het zal wel zijn! Zenderooievaar Emily, die in 2019 werd gezenderd, bracht hier de winter door van 14 november 2019 tot 20 februari 2020, toen ze helaas om het leven kwam door elektrocutie. Een bekende plek dus voor Zwin-ooievaars, maar ook een gevaarlijke. We hopen dat Cora het er beter van afbrengt. Het valt nog te bezien of ze hier zal blijven of nog zal verder trekken. Het trekseizoen is nog lang niet voorbij, en de ervaringen van vorig jaar hebben geleerd dat onze ooievaars zich toen pas veel later in het najaar langduriger gingen settelen op een overwinteringsplaats.

Status 1-3 september

Van de 4 jonge zenderooievaars van 2020 ontpopte Cora zich ineens tot de meest avontuurlijke. Nadat de 4 jonge vogels op 13 augustus samen het Zwin hadden verlaten, keerde Cora al na enkele dagen terug naar het Zwin.
Nadien volgden wat omzwervingen in de ruime omgeving en vervolgens een verblijf op een afvalverwerkingsplaats in de Gentse kanaalzone.

Op 31 augustus vertrok ze vanuit Gent op trek. Die eerste dag kwam ze uit in Noyon in Noord-Frankrijk. Op 1 september waren de omstandigheden om te trekken blijkbaar fantastisch in Frankrijk (zie ook de beweging van ooievaar Hadewijch die dag): Cora vloog zo maar even 320 kilometer, tot bij een klein dorpje met de schone naam Sainte-Cathérine-de-Fierbois. Een geweldige prestatie voor deze jonge ooievaar, en er is nog meer. De zeer gedetailleerde data die door het nieuwe type zender dat we in 2020 gebruiken worden doorgegeven leveren heel nauwkeurige info op. een nadere blik op Cora vliegroute op 1 september laat zien dat ze die dag pal over het centrum van Parijs vloog. Omstreeks 15u vloog ze zowaar rakelings langs de Eiffeltoren! Dankzij Google Earth kunnen we haar route boven Parijs ook in 3D bekijken: het beeld laat de exacte route van Cora zien. We kennen ook ongeveer de vlieghoogte van Cora. Ter hoogte van de Eiffeltoren daalde de vogel van 447 meter hoogte naar 185 meter hoogte. De Eiffeltoren is 324 meter hoog, dus we kunnen veronderstellen dat Cora de top van de beroemde toren vlakbij op ooghoogte gepasseerd is! Hoe cool is dat? Zouden er ter plekke waarnemers zijn geweest die haar (wellicht samen met andere ooievaars) zagen overtrekken?

Op 2 september waren de vliegomstandigheden blijkbaar nog altijd uitstekend, want ze vloog die dag nog eens 352 kilometer. Ze bleef zelfs trekken tot 21u, uitzonderlijk voor een thermiektrekker. Ze passeerde om 19u45 nog het centrum van Bordeaux. De overnachtingsplaats was in Sabres, in Aquitanië.

Op 3 september was Cora nog niet moe, want die dag ging het ineens hup de Pyreneeën over. Ze bracht de avond door net ten zuiden van Pamplona in Spanje. Cora was eerst de meest schuchtere trekker van onze 4 nieuwe zenderooievaars, maar daar is inmiddels duidelijk verandering gekomen.

Status 22-31 augustus

Cora raakte afgescheiden van de andere drie en vloog eerder al eens terug naar het Zwin. In de dagen na haar terugkeer verruimde ze haar actieterrein stilaan weer. Alsof ze het voor haar tweede vertrekpoging was rustiger wou aanpakken. Eerst hing ze rond in de buurt van Damme, dan vloog ze voor een paar dagen in de richting van Sluis, net over de grens in Nederland.

Op 23 augustus achtte Cora de tijd weer rijp voor een langere vlucht. De vogel ging niet naar het zuidwesten, zoals te verwachten, maar vloog oostwaarts. Via het Noord-Oost-Vlaamse Krekengebied vloog Cora in de richting van de kanaalzone ten noorden van Gent. Ze kwam terecht bij een afvalwerkingsbedrijf in Desteldonk. Niet toevallig een plek waar af en toe, en ook op dit ogenblik, een kleine groep ooievaars pleistert. Ooievaars die op enige hoogte vliegen zien wellicht tot vele kilometers ver andere ooievaars rondcirkelen, en gaan er dan op af, sociale vogels als ze zijn. Op die manier kunnen interessante voedselplekjes steeds nieuwe ooievaars aantrekken. Blijkbaar is het er goed toeven, want de jonge ooievaar zit er nog steeds!

Onze Zwin-wetenschapper trok even op onderzoek uit richting Desteldonk. Cora zelf kreeg hij niet te zien: de ooievaars zaten er op een ontoegankelijke, onoverzichtelijke plaats. Er hing een groep van in totaal 26 vogels rond, waaronder Cora. Zoals blijkt uit de foto’s is het niet bepaald een mooie pittoreske plek. De vele hoogspanningslijnen en de verschillende grote windturbines die er staan maken ook duidelijk dat het een plaats is die niet zonder risico is voor grote zweefvliegers als ooievaars. Aanvaringen met die constructies of elektrocutie aan een hoogspanningslijn zijn vaak voorkomende doodsoorzaken voor ooievaars! Vorige winter kwam Emily, één van onze zenderooievaars uit 2019, door elektrocutie om het leven in haar wintergebied in Marokko. Cora bracht het er echter goed van af.
Op 31 augustus vertrok ze rond de middag op trek. Ongeveer 185 kilometer zuidwaarts bracht ze de avond van 31 augustus door in het Noord-Franse Noyons. De trekroute liep via Deinze, Waregem en Doornik. De voorbije dagen was er in heel België veel trek van in totaal honderden ooievaars. Blijkbaar waren de trekomstandigheden ideaal, en dat merken we dus ook aan onze eigen zenderooievaars. Met de nieuwe zenders kunnen we ook zien hoe hoog de ooievaars vliegen. Tijdens de trektocht van 31 augustus haalde Cora hoogtes tot 1.161 meter!

Status 14-20 augustus

Op het einde van die dag maakten de vier zenderooievaars op het einde een onverwachte afbuiging naar het westen, vermoedelijk om onweer te vermijden. Blijkbaar waren ze onder de indruk van de impressies van die eerste dag want op 14 augustus vlogen ze zowaar terug naar het noorden!

Cora, was blijkbaar van de rest gescheiden geraakt. Zij vloog ongeveer van 45 kilometer naar het noordoosten, weer België in, tot in Zonnebeke, bij Ieper. Daar bracht Cora de nacht door. De volgende dag, 15 augustus, vloog de vogel via Roeselare en Brugge weer helemaal terug naar het Zwin. Een opmerkelijke verplaatsing! Extra opmerkelijk was daarbij dat deze jonge vogel blijkbaar ook redelijk feilloos de weg terugvond naar zijn geboorteplaats. Al meteen een straf staaltje van de navigatiecapaciteiten van ooievaars! Terug in het Zwin moest Cora enkele dagen bekomen van de eerste trekpoging. De volgende dagen was de vlieglust terug. Leuk weetje: met de nieuwe zenders kunnen we ook de vlieghoogte zien op momenten dat de zender een signaal geeft. Tijdens een vlucht vanuit het Zwin op 17 augustus kort na de middag bereikte Cora een vlieghoogte van maar liefst 685 meter. Niets uitzonderlijk voor een ooievaar. We zullen de komende weken nog veel hogere vlieghoogtes kunnen optekenen bij onze zenderooievaars, maar toch interessant. De laatste dagen heeft Cora het actieterrein verlegd naar de omgeving van Damme. Benieuwd wanneer een volgende trekpoging zal worden gewaagd.

Vertrokken op trektocht - 13 augustus

We kunnen met veel spanning melden dat de vier jonge zenderooievaars die we in 2020 van een zender hebben voorzien in het Zwin Natuur Park (Guido, Kris, Esperanza en Cora) op 13 augustus aan hun grote avontuur zijn begonnen!

Ongeveer een maand geleden verlieten deze jonkies voor het eerst het ouderlijk nest. De weken nadien hingen ze steevast rond in de omgeving van het Zwin Natuur Park. Ze maakten enkele heel korte uitstapjes in de onmiddellijke omgeving, maar ze bleven trouw terugkeren naar hun geboorteplaats.

Op 13 augustus werden ze rond 11u15 nog waargenomen in de Kleyne Vlakte in het Zwin. Een Zwingids zag daar toen een groepje van 9 jonge ooievaars opstijgen en richting Sluis vertrekken. Wellicht zijn ze daar beginnen thermieken, en dan zuidwaarts gegaan.

Omstreeks 12u45 werd een groep van 8 overtrekkende ooievaars waargenomen in Bloemendale, aan de westkant van Brugge. Dankzij de zendergegevens weten we dat onze vier zenderooievaars ook langs de westrand van Brugge zijn getrokken. Het totale groepje jonge ooievaars dat zich de voorbije dagen ophield in het Zwin telde nog 10 exemplaren. Als we alles samen leggen is het realistisch om te veronderstellen dat het groepje jonge Zwin-ooievaars rond de middag het Zwin achter zich liet en kort nadien net ten westen van Brugge zuidwaarts trok.

De zenderdata tonen aan dat het vanuit Brugge pal zuidwaarts ging, langs Roeselare en Kortrijk. Ze verlieten België ter hoogte van Moeskroen. Ten zuiden van Rijsel bogen ze opvallend genoeg sterk af naar het westen en uiteindelijk zelfs naar het noordwesten.
De namiddag en late avond van 14 augustus was er een passage van een onweerszone in onze contreien. De kans is groot dat de onverwachte afbuiging naar het westen een manier was om die naderende onweerszone te ontwijken. Het moet wel angstaanjagend zijn voor die jonge onervaren ooievaars om, vliegend op een flinke hoogte, in de verte zo’n onweersfront te zien aankomen!

Uiteindelijk hielden ze halt in het dorpje Lillers, in het departement Pas-de-Calais. In vogelvlucht net geen 110 kilometer van het Zwin. Doordat ze er via een omweg naartoe waren gevlogen was de totale afgelegde afstand groter dan dat. Niet slecht voor een eerste dag! De vogels overnachten per twee op enkele gebouwen net buiten het dorp. Kris en Guido (nestgenoten) overnachten op een verfraaide hoeve. Esperanza en Cora kozen voor een andere boerderij iets minder dan twee kilometer verderop.